İnsülin direnci, vücut hücrelerinin insülin hormonuna yeterli yanıt vermemesi durumudur. Pankreas bu durumu dengelemek için daha fazla insülin salgılar. Zamanla bu denge bozulabilir ve tip 2 diyabet gelişebilir. İnsülin direnci toplumda oldukça yaygındır ve çoğu zaman fazla kilo, özellikle karın bölgesinde yağlanma ve hareketsizlikle ilişkilidir.
Belirtiler ve tanı
İnsülin direnci çoğu zaman belirti vermez. Bazı kişilerde yemekten sonra halsizlik ve uyku hali, sık acıkma, tatlı isteği, karın bölgesinde kilo artışı ve boyun ile koltuk altında koyu renkli deri değişiklikleri görülebilir. Kadınlarda PKOS ile sık birlikte görülür. Tanı ve değerlendirme hekim tarafından kan tahlilleriyle yapılır; internetteki hesaplamalara dayanarak kendi kendine tanı koymamak gerekir.
Beslenmede temel ilkeler
Karbonhidratları tamamen kesmek yerine türüne ve miktarına dikkat etmek önemlidir. Beyaz un, şeker ve şekerli içecekler yerine tam tahıllar, bulgur, baklagiller, sebzeler ve lifli meyveler tercih edilmelidir. Karbonhidratlı besinleri protein ve sağlıklı yağlarla birlikte tüketmek kan şekerinin daha dengeli yükselmesini sağlar.
Öğün düzeni
Düzenli öğünler, uzun süre aç kalmamak ve gece geç saatte büyük öğünlerden kaçınmak faydalıdır. Ara öğün ihtiyacı kişiden kişiye değişir. Tabağın yarısını sebzeye ayırmak, porsiyonları kontrol etmek ve yemekleri yavaş yemek de kan şekeri dengesine katkı sağlar. Genel beslenme önerileri için sağlıklı beslenme temelleri sayfamıza bakabilirsiniz.
Hareket ve kilo
Düzenli fiziksel aktivite, insülin duyarlılığını artıran en etkili yöntemlerden biridir. Yürüyüş gibi aerobik egzersizlere direnç egzersizlerinin eklenmesi kas kütlesini korur. Fazla kilolu kişilerde mevcut kilonun küçük bir kısmının bile verilmesi insülin direncinde belirgin iyileşme sağlayabilir. Bu konuda hareketli yaşam rehberimize bakabilirsiniz.
Uyku ve stres
Yetersiz uyku ve uzun süreli stres de insülin direncini olumsuz etkiler. Kişiye özel bir beslenme planı için diyetisyen desteği almanız önerilir.